Szlak Architektury Drewnianej - Dama Małopolski Nieoczywistej!

Ponad 250 obiektów na szlaku, a wśród nich 125 drewnianych kościołów, 49 cerkwii, 30 budynków, 16 muzeów i 9 skansenów. Najcenniejsze zabytki ludowej kultury materialnej zgromadzone na jednym szlaku. Osiem z nich już zostało wpisane na międzynarodową listę dziedzictwa UNESCO.

Dama Małopolski Nieoczywistej - Szlak Architektury Drewnianej

Czy te liczby Cię przekonują? Nas nie przekonywały. Dopóki nie pojechaliśmy na miejsce i nie zobaczyliśmy tego na własne oczy. Szlak Architektury Drewnianej w Małopolsce otrzymuje od nas tytuł Damy Małopolski Nieoczywistej. A raczej Dam. Nasze Damy to  świątynie: kościółki i cerkwie na małopolskim szlaku. W zeszłym tygodniu ujawniliśmy Małopolskiego Waleta, został jeszcze Król i As.  Kto go zdobędzie? Już niedługo wszystko będzie jasne. A teraz czytaj dalej i sprawdź dlaczego warto zwiedzać Szlak Architektury Drewnianej w Małopolsce.

Też jesteś zaskoczony?

Wiele słyszeliśmy o tym szlaku. Od wielu różnych osób. Widzieliśmy tabliczki. Ciągle natykaliśmy się na charakterystyczne oznaczenie w przewodnikach. W końcu mu się udało - zwrócił naszą uwagę. Ciągle zastanawialiśmy się nad fenomenem Szlaku Architektury Drewnianej. Nie bardzo rozumieliśmy, dlaczego ktoś, nie będąc pasjonatem, chciałby pokonywać dziesiątki kilometrów od jednego drewnianego kościółka do drugiego. W końcu to tylko drewniane świątynie. O co tyle krzyku? Opowiadaliśmy o tym w świątecznej audycji w Radio Gdańsk (zaczynamy równo w 60 minucie audycji).



Bardzo nam zależało, żeby ktoś nam na chłopski rozum wytłumaczył, na czym polega magia Szlaku Architektury Drewnianej. Niestety nikogo takiego nie spotkaliśmy na naszej drodze. Zostaliśmy więc zdani na własne odczucia, oceny i intuicję. Może to dobrze? Dzięki temu mogliśmy sami wysnuć własne wnioski na temat tego, co zobaczyły nasze oczy i co usłyszały nasze uszy.

Prawdziwym wyzwaniem był... Maciej.
Ok, może i drewniany - mówił - może i są tam jakieś bezcenne obrazy... ale w końcu to tylko kościół. W końcu to tylko cerkiew. Tyle, że stara.

Trochę trudności sprawiło nam też ogarnięcie struktury Szlaku. Część obiektów to kościoły, część to cerkwie, tyle że przejęte przez kościół katolicki, co oznacza, że odbywają się tam msze. Sprawy nie ułatwiał fakt, że niektóre z nich wpisane są na listę Światowego Dziedzictwa UNESCO. Dla nas - ludzi znad morza - nawet ich nazwy nie były łatwe do zapamiętania. Wszystko stało się jaśniejsze, gdy zaopatrzyliśmy się w przewodnik po kościołach i cerkwiach wpisanych na listę UNESCO.

Z przewodnika dowiedzieliśmy się, że:
1. w 2003 roku na listę UNESCO zostały wpisane cztery kościoły: a) w Binarowej, b) w Dębnie Podhalańskim, c) w Lipnicy Murowanej, d) w Sękowej
2. dziesięć lat później, czyli w 2013r., na tę samą listę wpisano cztery  łemkowskie cerkwie: a) w Brunarach, b) w Owczarach, c) w Kwiatoniu i d) w Powroźniku.

PS. Przewodnik będziemy rozdawać na spotkaniach naszego Klubu Polskiego Podróżnika. Na najbliższym w Gdynia InfoBox 2 lutego 2015 r o 17:00 zabierzemy Cię pod ziemię.
Kalendarz prezentacji o Polsce

Cerkwie i Kościoły można zwiedzać w środku!

Te obiekty skradły nasze serca. A było to możliwe wyłącznie dzięki temu, że mogliśmy zwiedzić je w środku. I właśnie za fakt, że świątynie są otwarte do zwiedzania dla indywidualnych turystów, Szlak Architektury Drewnianej zapunktował u nas tak wysoko. Jeśli jesteś turystą to wiesz, że nie ma nic bardziej frustrującego, niż gdy naczytasz się w przewodniku fantastycznych opisów i obejrzysz mnóstwo wspaniałych zdjęć największych perełek architektury w naszym kraju, a potem odbijesz się od zamkniętych drzwi.

Tymczasem świątynie, które chcieliśmy zwiedzić, były otwarte, lub wystarczyło skorzystać z przyczepionego do drzwi numeru telefonu do osoby, która mogła te cuda nam otworzyć i pokazać. Było na czym oko zawiesić...

Pierwsze wrażenie robi wiek tych obiektów. Znając historię Polski człowiek zastanawia się, jak to możliwe, że niektóre z tych kościółków pamiętają XV wiek? W dodatku zachowały się w niezmienionej lub mało zmienionej postaci. A przypominam, że są prawie całe z drewna. Cud jakiś?

Drewniana cerkiew w PolanachDrewniana cerkiew w OwczarachDrewniany Kościół w DębnieDrewniana cerkiew w BrunarachDrewniana cerkiew w KwiatoniuDrewniany kościół w Lipnicy MurowanejDrewniany kościół w Lipnicy Murowanej

Wnętrza pełne drewnianych skarbów!

Przez to, że są takie stare, obiekty są świadkami historii i bezcenną pamiątką po dawnych mieszkańcach tych ziem. Wiele mówią o społecznościach, które je budowały, i które się nimi opiekowały. Wystarczy wejść do środka i zobaczyć jakie tam są piękne rzeczy. Od polichromii, przez ołtarze, obrazy, chorągwie, figury, ławki, żyrandole po instrumenty muzyczne. To wyjątkowa uczta dla zmysłów. Zwłaszcza gdy w powietrzu unosi się intensywny zapach starego, impregnowanego drewna, a temperatura jest niższa niż ta na zewnątrz.

Uczestniczenie we mszy w takim kościółku groziłoby mi śmiercią z zimna, choć z drugiej strony, gdy wyobrażę sobie ciżbę ściśniętą na tak małej powierzchni, te parujące oddechy i przenikliwe spojrzenia znających się od podszewki sąsiadów, od samej myśli robi mi się gorąco. Te magiczne kościółki i cerkiewki zauroczyły mnie do tego stopnia, że zamarzyłam sobie wybrać się kiedyś latem na nabożeństwo w takim miejscu. Nie jest to trudne, bo msze odbywają się regularnie. Mam nadzieję, że będzie to możliwe już w przyszłym roku.

Drewniany ołtarz w Lipnicy MurowanejDrewniane skarby w Cerkwi w BrunarachDrewniane skarby w Cerkwi w OwczarachDrewniany ołtarz w Kościele w DębnieIkonostas w cekrwii w PowroźnikuDrewniane detale w Kościele w DębnieWnętrza Kościółka UNESCO w Lipnicy Murowanej


Malownicze perełki na Szlaku

Świątynie cieszą oko od momentu gdy zobaczymy je w oddali pokonując trasę samochodem, aż po chwilę, gdy wyjdziemy z nich na słońce, rozejrzymy się dookoła i zachłystniemy cudownym krajobrazem, w jaki są wtopione. Magia. Na nas podziałała.

Sami jesteśmy zaskoczeni, że Szlak Architektury Drewnianej wylądował tak wysoko w naszym rankingu. Na pewno nie byłoby to możliwe, gdybyśmy nie mogli obejrzeć wielu tych świątyń w środku, dowiedzieć się o nich więcej, niż informuje nas kartka przybita do bramy i porównać z innymi, które już widzieliśmy.

Na szczęście dzięki wpisaniu na listę UNESCO jest to możliwe, bo 8 obiektów z listy jest otwartych dla turystów do zwiedzania przez cały rok. Czasem wystarczy tylko jeden telefon. Jeśli obiekt jest zamknięty, nie trzeba sugerować się zastrzeżeniami odnośnie liczebności grupy, czy też tym, że drzwi są zamknięte na głucho. Warto próbować. Trzeba zadzwonić i poprosić, żeby nam ktoś je otworzył.

8 obiektów UNESCO otwarte cały rok. Kolejne 70 świątyń można zwiedzać tylko w sezonie letnim. A innych drewnianych obiektów na szlaku jest jeszcze ponad 120!

Trzeba to wykorzystać!

Muzyka zaklęta w drewnie w DębnieWnętrza Kościółka UNESCO w Lipnicy MurowanejWnętrza Drewnianej Cerkwii w OwczarachDrewniane skarby Kościółka w DębnieWnętrza Drewnianej Cerkwii w BrunarachWnętrza Drewnianej Cerkwii w OwczarachWnętrza Kościółka UNESCO w Lipnicy MurowanejMalowidła w Drewnianej Cerkwii w PowroźnikuMalowidła w Drewnianej Cerkwii w PowroźnikuWnętrza Drewnianej Cerkwii w Brunarach


Kto zostanie Asem Małopolski Nieoczywistej?

Odkrywamy dalej Karty Małopolski Nieoczywistej. Miejsc zasługujących na wyróżnienie i na to, żeby je odwiedzić jest wiele. Zbyt wiele. Ułatwimy Ci wybór i pokażemy 4 wyjątkowe miejsca poza głównymi szlakami w Małopolsce. Szukaliśmy ich podczas naszego wyjazdu "Małopolska Nieoczywista". Zobacz co znaleźliśmy i jakimi Kartami zagrała z nami Małopolska:
Fotorelacja z Małopolski

Małopolska Nieoczywista - odkrywamy małopolskie karty!Dama Małopolski Nieoczywistej - Szlak Architektury Drewnianej


Znamy już Waleta Małopolski Nieoczywistej - to Kopalnia Soli w Bochni. Damami  zostały świątynie ze szlaku Architektury Drewnianej w Małopolsce. Kto będzie Królem i kto zdobędzie najwyższe wyróżnienie i zostanie Asem Małopolski Nieoczywistej?

Dołącz do nas na Facebooku, zapisz się na newsletter. Kolejną Kartę ujawnimy w następny poniedziałek.

Poczytaj jeszcze

Prześlij komentarz

Daj znać :)

Nowsza Starsza

Pssst, zobacz też nasze książki z pomysłami na wycieczki po Polsce :)

Dziękujemy, że czytasz naszego bloga. Czy wiesz, że piszemy i wydajemy też przewodniki po Polsce? To niezwykłe książki do samodzielnego zwiedzania z gotowymi planami spacerów, szlaków i samochodowych wycieczek na 1 dzień. To gotowe przepisy na udaną majówkę i wakacje w Polsce. Są jak dobry przyjaciel, który poprowadzi Cię za rękę. E-booki wysyłamy natychmiast, do zestawów książek dajemy super gratisy, a zamówienia wysyłamy codziennie koło południa - nawet jutro mogą już być u Ciebie. I jeszcze darmowa dostawa dla każdego zamówienia od 120 zł!

Przewodnik Ruszaj w Bieszczady - książka i e-book
Przewodnik Ruszaj w Bieszczady - książka i e-book
Przewodniki po Polsce od Ruszaj w Drogę! - praktyczne i przydatne
Przewodniki po Polsce od Ruszaj w Drogę! - praktyczne i przydatne
Formularz kontaktowy